fbpx

Bebeklerde İlk Yardım

Hamilelik ile birlikte anne ve babaların daha doğamadan bebeklerine karşı sorumlulukları başlar. Doğum sonrasında ise sorumlulukların yanı sıra bebeklerini her türlü tehlikeye karşı koruyup kollama, sahiplenme ve kimi zaman da korkma duyguları ağır basar. Bugün ki içeriğimizde bebeklerde Yenidoğan bebeklerle ilgili dikkat edilmesi gerekenleri ve bebeklerde ilk yardımı anlatacağız.

Gebelikte ya da bebek doğduktan sonra anne-babaların veya diğer aile bireylerinin bebek ilk yardım eğitimi almaları aşağıda anlatacağımız birçok olumsuz duruma karşı ilk yardımın önemine karşı sizi bilinçli kılacak ve olaylar karşısında ilk yardım konusunda bilerek hareket etmenizi sağlayacaktır.

Bebeklerde İlk Yardım Nedir?

Yeni doğan bebeklerin doğumdan sonra ilk 1-2 yıllık büyüme süreçlerinde en fazla ev içi kazalar meydana gelir.

Özellikle ilk aylarda yeni doğan bebeklerde tıkanma, bebeklerde boğaza süt kaçması, bebeklerde solunum yolu tıkanmaları, bebeklerde boğaza bir şey kaçma ve bebeklerde boğulma gibi istenmeyen ve ilk yardım bilgisi gerektiren durumlarla karşı karşıya gelinebilir.

Aileler yenidoğan sürecinden itibaren bebeklerine çok iyi bir bakım vermeye ve çok dikkatli davranmaya çalışsalar da anlık bir durum bebeğin başına istenmeyen bir problem gelmesine neden olabilir. Olası ev içi kazalara ve yaralanmalara karşı tüm aile bireylerinin mutlaka bebeklerde ilk yardım eğitimi kapsamında yer alan bebeklerde tıkanma, bebeklerde boğaza süt kaçma, bebeklerde solunum yolu tıkanmaları, bebeklerde boğaza bir şey kaçma, bebeklerde boğulma, yanıklar, elektrik çarpmaları ve böcek sokmaları gibi hayati detayları öğrenmeleri ve böyle bir durum yaşanması halinde yerinde müdahale etmeleri olası büyük bir sağlık probleminin yaşanmasının önüne geçer.

Bebeklerde ilk yardım yapılırken ilk kural doğru müdahaledir. Halk arasında kulaktan duyma bilgilerin bu süreçte kullanılması yeni doğan bebekte geri dönüşü olmayan hasarlara neden olabilir. 

Bebeklerde En Çok Görülen Kazalar Hangileridir?

Bebeklerin yenidoğan süreçlerinde, ilk 6-8 aydan sonra hareketlenmeleri ve emeklemeleriyle birlikte ev içerisinde sıkça istenmeyen kazalar yaşanabilir. Bebeklerde ilk yardım kuralları işte bu durumda devreye girer ve aileler tarafından bilinçli müdahaleler gerektirir.

İşte yenidoğan bebek bakımında dikkat edilmesi gerekenler ve ilk yardımın önemi

 Bebeklerde boğaza süt kaçması ilk yardım

Aylık bebeklerde en çok görülen tıkanmaların başında süt içerken sütün nefes borusuna kaçması gelir. Çünkü bebekler sütü emerken burunlarından nefes alır. Yutma sırasında yaşadıkları bazı yetersizliklere bağlı olarak süt akciğere kaçabilir. Annenin emzirirken veya biberonla süt verirken bebeğinin boğazına süt kaçması durumunda solunum yolu tıkanmaları görülebilir.  Bebeklerde boğaza süt kaçması ilk yardım olarak yapılması gereken ilk hamle bebeğin ağzına temiz bir tülbent ile parmak sokarak temizlemeye çalışmaktır.

Bebeklerde boğaza süt kaçması daha ileri boyutta ve bebek tıkanma durumuna geldi ise o zaman ilk yardım olarak bebeği yüz üstü çevirerek yere doğru hafif eğik pozisyonda tutarak sırtına hafifçe vurmak sütün boğazdan çıkarılmasına yardımcı olacaktır.

Ek gıdaya geçiş sürecinde yedikleri katı gıdalar nedeniyle bebeklerde boğaza bir şey kaçmasına bağlı olarak gelişen tıkanmalar diğer önemli sebeptir. Yemeklerin haricinde bu yaş aralığındaki bebekler yerde bulduğu küçük cisimleri, iğneleri veya küçük bir oyuncak parçasını ağızlarına ya da burunlarına götürmeye meraklıdırlar. Bu gibi durumlar yeni doğan bebeklerde tıkanmaya neden olabilir ve acil ilk yardım gerektirebilir.

 Yeni doğan bebeklerde solunum yolu tıkanmalarının ve bebeklerde boğaza bir şey kaçmasının önünde geçmek için yapılması gerekenler;

  1. Bebeklerde solunum yolu tıkanmalarının önüne geçmek ve gözlemlemek için beslenme sonrasında bebek bir süre yalnız başına bırakılmamalıdır.
  2. Bebeklerde boğaza bir şey kaçmasının önünde geçmek için, ek gıda verirken salatalık, havuç gibi parçalanması zor olan gıdalar, kuruyemiş ve şeker gibi yiyecekler verilmemelidir.
  3. Bebeğin bulunduğu ortamda tesbih, boncuk, misket, bozuk para gibi riskli eşyalar bulundurulmamalıdır.
  4. Çocuklar oyuncakları ile oynarken takip edilmeli, özellikle balon gibi şişirilirken patlayıp parçalarının akciğere kaçma riski olan oyuncaklar 6 yaş altındaki çocuklara verilmemelidir.
  5. Bebekler renkli ilaçları merak ederek ağızlarına atabilir. Bebeklerde boğaza bir şey kaçmasının önünde geçmek için aile üyelerinin kullandığı ilaçların bebeğin /çocuğun bulunduğu ortamlardan kaldırılması gerekmektedir.

Bebeklerde boğaza süt kaçması daha ileri boyutta ise ve bebek tıkanma durumuna geldiyse o zaman ilk yardım desteği olarak bebeği yüz üstü çevirerek yere doğru hafif eğik pozisyonda tutarak sırtına hafifçe vurmak sütün boğazdan çıkarılmasına yardımcı olacaktır.

Yabancı cisim tıkanmalarında bebeklerde ilk yardım nasıl olmalı;

Solunum yoluna bir cismin kaçması sonucu yeni doğan bebeklerde tıkanma son derece tehlikeli ve panik bir durumdur. Bu durumla karşılaşıldığında aile fertleri soğukkanlı olmalı, mümkünse müdahale bebek ilk yardım eğitimi almış kişiler tarafından yapılmalıdır.

Yabancı cisim tıkanmalarında yapılacak bebek ilk yardım ve yenidoğan bebeklerde dikkat edilmesi gerekenler

  • Eğer boğaza bir şey kaçması sonucu yeni doğan bebek tıkanma yaşıyor, nefes alamıyor ve morarmaya başlıyorsa hiç vakit kaybetmeden 112 aranmalıdır.
  • 112 ekipleri gelene kadar bebeklerde solunum yolu tıkanmalarında ilk yardım olarak bebeğin solunum yolunu açmak için ağız içi kontrol edilmeli, yabancı cisim veya varsa sıvı temizlenmelidir.
  • Yeni doğan bebek tıkanmışsa nefes almıyorsa kesinlikle ağız yolundan hava verilmeye çalışılmamalıdır.
  • Bebeklerde boğaza bir şey kaçması durumunda bebek yan yatırılarak ilk yardım önerisi olan sırtına el kubbe yapılarak kuvvetlice vurmak ve oluşacak basınçla yuttuğu düşünülen cismin çıkartılması denenmelidir.
  • Yine bebeklerde ilk yardım yöntemlerinden olan bebeği yüz üstü kafası aşağı gelecek şekilde çevirerek iki kürek kemiğinin arasına elin aya denen ilk kısmıyla 5 kere iterek ve sertçe vurularak kaçan cismin çıkartılmasına çalışılabilir.
  • Yapılan müdahaleye rağmen yutulan cisim çıkmıyor ise bebeklerde ilk yardım müdahalelerinden olan bebeğin bu sefer sırt üstü yatırılarak göbek deliğiyle kaburga arasındaki karın kısmına iki parmakla içeri ve ileri doğru 5 kere baskı yaparak cismin çıkartılması denenebilir.
  • Bebek ilk yardım sırasında bilinçsizce müdahale etmeye kalkışmak, yutulan cismin daha aşağı doğru inmesine ve bebeğin soluk borusunun tamamen tıkanmasına neden olabilir. Bu da hiç istenmeyecek şekilde bebek boğulmalarına sebebiyet verebilir.

Yanıklar ve bebeklerde ilk yardım

Yeni doğan bebekler deneyimleyerek öğrenir ve büyür. Örneğin bir bebek suyun sıcak olduğunu veya ateşin onu yakabileceğini düşünemez. Gelişim sürecinde Yenidoğan bebeklerde dikkat edilmesi gerekenler çok önemlidir. Burada ailelere büyük görev düşer. Bebeğin etrafında olabilecek sıcak, sıvı (kimyasallar) ve yanıcı maddeleri tedbir amaçlı kaldırılmalıdır. Aynı zamanda ebeveynler bebeklerine duş aldırırken suyun sıcaklığını önceden kontrol etmelidir. Bu tedbirler alınmadığı taktirde istenmeyen yanıklar ve bebeklerde ilk yardım gerektiren ağır durumlar gelişebilir.

 Yenidoğan bebeklerde yanık durumlarında dikkat edilmesi gerekenler ve bebeklerde ilk yardım nasıl olmalı;

  • Bebeklerde/ çocuklarda yanık sırasında soğukkanlı davranılmalı, acele ile karar verilip bebeğin üzerinde bulunan giysiler çıkarılmamalıdır.
  • Yanıklarda ilk önce yanan bölgenin tazyikli olmayan, soğuk suya tutulması ile bebeklerde ilk yardıma başlanmalıdır.
  • Soğuk uygulamanın ardından yanan bölge temiz bir bezle kapatılmalıdır.
  • Yanıklar bebeklerde sıvı kaybı ve enfeksiyon riskinden dolayı hayati önem taşır. İlk yardımı evde yapmış olsanız dahi yanığın büyüklüğüne bakılmaksızın bebek huzursuz ve sürekli ağlıyorsa vakit kaybetmeden bir hastanenin acil servisine gidilmelidir.
  • Bebek ilk yardım eğitimi bilimsel tedaviler ve çözümler sunar. Yanığın üstüne diş macunu, yoğurt, bal gibi gıdalar asla sürülmemelidir.
  • Uygun olmayan tedaviler bebeklerde yanık izi kalmasına, eklem hareketliliğinde bozulmalara ve doku kayıplarına neden olabilir. Bebeklerde ilk yardım ve ilk yardım eğitimi işte bu kadar önemlidir.

Elektrik çarpmaları ve bebeklerde ilk yardım

Ev içerisinde bebeklerin en merak duyduğu yerlerden biri de priz girişleridir. Yeni bir şeyler keşfetmenin vermiş olduğu bir hareket midir? yoksa merak kaynaklı mıdır? bilinmez, bebekler parmaklarını sürekli priz deliklerine doğru sokmaya çalışırlar. Bebeklerde ilk yardım eğitimi almak bu tip yaşanılabilecek istenmeyen kazaların da önüne geçebilir. Bu duruma karşı alınabilecek en güzel önlem çarpılma durumlarında elektrik akımını hemen kesmek için sigorta paneline kaçak akım rölesi eklenmesidir. Prizler açıkta bırakılmamalı, kapaklı priz kullanılmalı, bebekler elektrikli cihazlardan uzak tutulmalıdır.

 Elektrik çarpması durumlarında yenidoğan bebekte dikkat edilmesi gerekenler ve ilk yardım

  • Bebekte elektrik çarpmasıyla ilgili bir durum yaşandığında panikleyerek bebeğe dokunulmamalıdır. Bebeğiniz henüz elektriği aldığı kaynakla ilişkili olabilir ve bu durumda size de elektrik akımı geçer.
  • İlk yardım olarak öncelikle elektriği devreden çıkartarak kesmeniz gerekmektedir.
  • Elektriği kesmek mümkün değilse tahta veya plastik bir cisim ile önce bebeği sonra kendinizi ortamdan uzaklaştırmalısınız.
  • İlk yardım için elektrik akımına kapılan bebeğin solunumunu ve nabzını kontrol edin.
  • Bebeklerde ilk yardım eğitiminiz varsa sağlık profesyonelleri gelene kadar ilk müdahaleyi yapın.
  • Her durumda acil olarak ambulans ile bir sağlık kurumuna başvurun.

Kimyasal madde içilmesi durumunda yenidoğan bebekte dikkat edilmesi gerekenler ve ilk yardım

 Bebeklerde ilk yardım müdahalesi gerektiren vakalardan biri de kimyasal madde içme vakalarıdır. Bu durum oldukça sık rastlanabilen bir konudur. Bebekler genellikle kendi boyları hizasında olan deterjan, yumuşatıcı, sabun gibi tehlikeli kimyasallar içeren temizlik maddelerini merak ederek ağızlarına götürürler. Kimyasal içilmesi sağlık açısından oldukça tehlikeli ve acil ilkyardım bilgisi ile müdahale edilmesi gereken bir durumdur.

Kimyasal madde içilmesi durumunda bebeklerde ilk yardım nasıl olmalı;

  • Kimyasal maddelerin yutulması sonrasında sıvının geçiş yollarında bulunan organlarda tahribatı vücutta ciddi problemlere neden olabilir.
  • Bebeğinizin herhangi bir kimyasal maddeyi içtiğini fark ettiğiniz anda hemen hiç vakit kaybetmeden acil olarak hastaneye götürmeniz gerekmektedir. Kimyasal maddelerin verebileceği hasarın tespiti ve tedavinin acilen başlaması için zaman çok önemlidir.
  • Kimyasal madde içen bebek/ çocuk asla kusturulmamalıdır.
  • Bebeklerde ilk yardıma ilk olarak mümkünse bol bol su içirilerek başlanmalıdır.
  • Hastaneye gidilirken bebeğin içmiş olduğu kimyasal madde de götürülmelidir. Kimyasal maddenin içeriği tedaviyi değiştirebilir.

 İlaç içen yenidoğan bebekte dikkat edilmesi gerekenler ve ilk yardım

İlaç içme, bebeklerde yine sık görülen vakalardan biridir. Ortada bırakılan ilaçlar kutuları veya kartelalar bebekler için merak uyandıran ve ağza götürülmek için iyi bir sebep olan şeylerdir.

 İlaç içilmesi durumunda bebeklerde ilk yardım nasıl olmalı;

  • Bebeklerde ilk yardım eğitiminde ilk kural bebeğinizin ilaç içtiğini fark ettiğiniz anda genel durumu iyi olsa dahi acilen bir sağlık kurumuna gidilmesidir.
  • Bazen bebeğinizin ilaçları gerçekten içip içmediğini anlayamazsınız. Etrafınızda boş ilaç kutuları varsa bebeğinizi riske atmadan hastaneye gitmek en doğru seçenek olacaktır.
  • Bebekte ilaç alımına bağlı olarak kusma, bilinç kaybı, kasılmalar, garip davranışlar görülebilir. Bu durumda bebeğinize evde ilk yardım uygulayabileceğiniz bir yöntem bulunmamaktadır. Böyle bir durumda İlk yardım ambulans gelene veya çocuğunuzu hastaneye götürene kadar çocuktaki değişimleri gözlemlemeniz ve sağlık profesyonelleri ile paylaşmanız olacaktır.
  • Böyle bir durumda bebek hangi ilacı içtiyse, etken maddesinin belirlenebilmesi ve doğru tedavinin uygulanabilmesi için yanınızda ilaç örneğini hastaneye götürmeniz hayati önem taşımaktadır.

 Böcek sokmasında yenidoğan bebekte dikkat edilmesi gerekenler ve ilk yardım

Bebeklerin ciltleri hassastır. Sinek veya arı gibi sokmalara karşı vücutları reaksiyonlar göstererek kızaran alerjilere ve şişmeler neden olabilir.

Böcek sokmalarında bebeklerde ilk yardım nasıl olmalı;

  • Arı sokmaları veya sinek ısırıkları ciltte kızarıklık ve şişliğe neden olabilir. Bebeklerde ilk yardım uygulaması olarak ilk önce su ile yıkama ve buz ile soğuk uygulama iyi gelecektir.
  • Her iki durumda da ciltte oluşan şişliğin veya tahrişin geçmemesi halinde bebeğinizin doktoru ile görüşerek uygun bir cilt kremi önerisi alınabilir.
  • Sonraki dönemlerde de bu durumun olabileceği düşünülerek özellikle ormanlık ve yeşillik yerlerde bebeğinizi yalnız bırakmamalı ve tatillerinizde her ihtimale karşı bu kremleri ilk yardım önerisi olarak yanınızda taşımalısınız.

Önceden alınacak önlemler bebeğinizin sağlığını korumaya yardımcı olacak ve muhtemel ev kazalarını azaltacaktır. Ebeveynlerin ilk yardım konusunda profesyonel bebeklerde ilk yardım eğitimi” almaları da bu tip kazaların çözümünde çok etkili bir yöntem olacaktır.